Ngọc Anh và con đường đến danh hiệu thủ khoa

Thứ bảy - 26/09/2026 16:16

Ngày đầu bước vào đại học, Ngọc Anh đi tìm mãi không thấy tòa D6. Lên được giảng đường, cô sinh viên năm thứ nhất lại choáng ngợp trước căn phòng quá rộng, bài giảng hai môn Đại số, Giải tích quá nhanh. Ít lâu sau, điểm số đầu tiên em nhận được là 6 điểm giữa kỳ môn Đại số. Bốn năm sau, cũng cô sinh viên từng hoang mang giữa giảng đường ấy trở thành thủ khoa tốt nghiệp ngành Kỹ thuật thực phẩm.

Ban đầu, Ngọc Anh vào trường với một mong ước rất thật: “Em chỉ hy vọng mình không trượt môn”. Khi biết mình là thủ khoa, em vui và bất ngờ, bởi chưa bao giờ nghĩ mình có thể đạt tới kết quả ấy. Người đầu tiên em báo tin là bố mẹ đang ở miền Nam. Khoảnh khắc ấy ngắn thôi, nhưng phía sau nó là bốn năm học tập nghiêm túc, một gia đình tin con và những người thầy biết khơi dậy tinh thần tự học.

Quyền lựa chọn và trách nhiệm với cuộc đời mình

Ngọc Anh chọn ngành Kỹ thuật thực phẩm từ năm lớp 9. Ban đầu là niềm thích thú trước việc tạo ra những món ăn mới. Càng tìm hiểu, em càng nhận ra thực phẩm gắn trực tiếp với sức khỏe và đời sống của mỗi người. Bố mẹ em không làm trong ngành, nhưng khi thấy con gái đam mê sáng tạo món ăn, họ đã tìm hiểu những ngành học có thể nuôi dưỡng niềm say mê ấy. Điều đáng quý nhất là quyết định cuối cùng vẫn thuộc về Ngọc Anh.
“Hãy học những gì mà con muốn và thấy đam mê, đừng học chỉ vì mọi người bảo thế là tốt. Cuối cùng thì người duy nhất có trách nhiệm với cuộc đời con cũng chỉ có con mà thôi!”
Lời dặn của bố mẹ giản dị mà sâu sắc. Tự do đòi hỏi trách nhiệm. Khi đã tự chọn con đường, người học phải tự chịu trách nhiệm về từng bước đi của mình. Với Ngọc Anh, sự cởi mở của gia đình không làm em nhẹ gánh; trái lại, nó trao cho em một điểm tựa để trưởng thành.
Vì thế, danh hiệu thủ khoa được em nhìn nhận trên cả ba phương diện: phần thưởng cho một quá trình nhiều khó khăn; trách nhiệm gìn giữ hình ảnh và tiếp tục cố gắng; điểm khởi đầu cho dự định học lên, nghiên cứu và giảng dạy. Cách nhìn ấy cho thấy giá trị thật của một danh hiệu. Danh hiệu không phải chiếc vòng nguyệt quế để đội đầu mà là lời nhắc phải đi tiếp.

Ngọc Anh là 1 trong 8 thủ khoa của toàn Đại học được vinh danh trong đợt trao bằng tốt nghiệp tháng 9/2026

Bài học từ một điểm 6

Ngọc Anh từng là học sinh chuyên Toán. Nhưng nền tảng ấy không bảo đảm cho em một khởi đầu dễ dàng. Điểm 6 giữa kỳ môn Đại số khiến em thất vọng và hoang mang. Em nghĩ rằng mình có thể làm tốt hơn thế, nhưng em chưa thật sự biết chính xác mình cần phải làm như thế nào. Chỉ còn hơn một tháng nữa là thi cuối kỳ. Nếu không bắt đầu lại ngay, điểm cuối kỳ có thể vẫn là 6, thậm chí thấp hơn.
Em tìm thêm sách bài tập, tìm đề cũ để giải. Một điểm số thấp, vì thế, không trở thành dấu chấm hết. Nó trở thành điểm phản ánh chỗ yếu và buộc người học phải thay đổi.
Cũng trong giai đoạn ấy, Ngọc Anh gặp thầy Đào Tuấn Anh ở các tiết bài tập Đại số. Thầy hướng dẫn tận tình và dành cho em nhiều lời khuyên ngoài bài học. Những cuộc trò chuyện giúp em hiểu phải làm gì trong một môi trường mới, rồi từng bước xây dựng kế hoạch cho các môn học sau. Người thầy đã chỉ đúng chỗ cần sửa và giúp sinh viên tìm được cách tự đi.

Ngọc Anh được vinh danh trong lễ trao bằng tốt nghiệp sáng ngày 26/9

Học cho hiểu và chủ động hỏi

Nói về chiến lược học tập của mình, Ngọc Anh nói đi học đầy đủ, tận dụng giờ trên lớp để nghe, hiểu và làm bài. Về nhà, em đọc lại kiến thức, tìm thêm tài liệu, ôn ngay sau buổi học và trước buổi học kế tiếp. Gặp nội dung chưa rõ, em đọc lại, tra cứu thêm; nếu vẫn còn thắc mắc, em gửi thư điện tử hỏi thầy cô.
Cách học ấy đặt sự hiểu biết lên trên việc ghi nhớ máy móc. Với mỗi phần kiến thức, Ngọc Anh cố tìm ví dụ để thấy nó vận hành như thế nào. Môn Hóa sinh từng là “ác mộng” vì em không có nền tảng sinh học, trong khi kiến thức nhiều và các cơ chế khó hình dung. Chỉ đọc sách và nghe giảng chưa đủ, em tìm thêm video để quan sát quá trình, nhờ vậy hiểu nhanh và chắc hơn.
Trong kỳ thi, em duy trì kiến thức cơ bản suốt học kỳ, rồi tập trung cao độ khoảng hai ngày trước từng môn để hệ thống lại. Gần đây, em dùng công cụ trí tuệ nhân tạo để biên soạn thử đề thi và tự kiểm tra tại nhà. Công cụ AI chỉ có ích khi người học đã có nền tảng và biết dùng nó để kiểm chứng sự hiểu biết của chính mình. Ngọc Anh còn giữ một nguyên tắc tưởng như nhỏ: ăn đủ, ngủ đúng giờ và bước vào phòng thi với tinh thần thoải mái.
Ngọc Anh thừa nhận mình dễ mất tập trung. Giải pháp của em rất cụ thể: cất điện thoại vào tủ. Vì khó làm một việc quá lâu, em xen kẽ vài môn trong cùng một khoảng thời gian để tránh nhàm chán mà vẫn bảo đảm tiến độ. Em nhận ra giới hạn của bản thân rồi tổ chức công việc phù hợp với giới hạn ấy. Hiểu mình là bước đầu để quản lý mình.

Không ai trưởng thành một mình

Trong bốn năm đại học Ngọc Anh còn có một nhóm bạn thân cùng ôn tập và làm bài. Em cho rằng việc ôn tập theo nhóm giúp bao quát tốt hơn nội dung thi cử, bên cạnh việc rèn luyện một số kĩ năng như giao tiếp và tư duy - phản biện. Thành tích cá nhân vì thế mang trong nó sự giúp đỡ của tập thể.
Người có ảnh hưởng sâu sắc nhất tới cách học và cách sống của Ngọc Anh là thầy Nguyễn Tiến Thành, người em gặp từ năm thứ hai. Thầy thúc đẩy sinh viên chủ động nghĩ, chủ động học, chủ động làm. Ngọc Anh nhớ lời thầy: “Hãy cứ làm, sai thì mình sửa, nhưng ít nhất là mình đã dám làm và dám thử”. Lời nói ấy giúp em bước ra khỏi vùng an toàn, bắt tay thực hiện những mong muốn từng tưởng xa vời.
Khi mệt mỏi và bất lực, Ngọc Anh xách xe đi một vòng bờ hồ. Bố mẹ và em gái tiếp thêm động lực. Buổi tối, em dành thời gian cho hoạt động ngoại khóa và nghỉ ngơi. Em không cho rằng mình đã đánh đổi tuổi trẻ để lấy điểm số. Được học ngành yêu thích, trưởng thành trong ngôi trường mơ ước và làm điều mình mong muốn chính là cách em tận hưởng quãng đời sinh viên.

Đỗ Ngọc Anhsinh viên ngành Kỹ thuật thực phẩm tốt nghiệp xuất sắc với CPA 3.88.

Từ giảng đường đến trách nhiệm với đời sống

Học chương trình Elitech, Ngọc Anh phải thường xuyên nghe giảng và đọc tài liệu chuyên ngành bằng tiếng Anh. Ngoại ngữ đối với em là công cụ tiếp cận tri thức. Nhưng tri thức trong sách vẫn chỉ là nền tảng. Qua trải nghiệm học tập, em nhận thấy ngành thực phẩm cần sự linh hoạt và nhạy bén trước biến động của thị trường, yêu cầu sức khỏe và những tiêu chí mới về phát triển bền vững.
Nhận xét ấy xuất phát từ một sự thật gần gũi: ai cũng cần ăn để sống, nhưng ăn ngày nay còn gắn với chất lượng sống, sức khỏe và trách nhiệm đối với môi trường. Ngọc Anh thường nói vui rằng trong siêu thị có bao nhiêu nhãn hàng thì có bấy nhiêu cơ hội việc làm cho sinh viên ngành thực phẩm. Đằng sau câu nói vui là một nhận thức nghiêm túc: người làm thực phẩm có thể góp phần thay đổi cách con người ăn uống và sống khỏe mạnh hơn.
Từ kinh nghiệm của mình, em mong sinh viên có thêm các đợt thực tập tại doanh nghiệp. Em cũng đề nghị các giờ thực hành nên tạo điều kiện để sinh viên tự làm từ đầu, thay vì được chuẩn bị sẵn. Mong muốn ấy chính đáng. Kỹ thuật chỉ thật sự trở thành năng lực khi người học tự tay làm, tự quan sát sai lệch và tự sửa.

Điều giản dị làm nên kết quả lớn

Nếu một sinh viên khóa sau hỏi phải làm gì ngay từ học kỳ đầu, câu trả lời của Ngọc Anh rất ngắn: đi học đầy đủ, nghe bài đầy đủ và chủ động hỏi thầy cô khi chưa hiểu. Có mặt trong lớp, tập trung vào bài học, ôn lại đúng lúc, dám hỏi, dám làm và giữ nếp sống điều độ — những việc tưởng bình thường ấy, khi được thực hiện bền bỉ, sẽ tạo ra kết quả khác thường.
Từ cô sinh viên từng lạc giữa tòa D6, từng “sốc” trước giảng đường và buồn vì điểm 6, Ngọc Anh đã đi đến danh hiệu thủ khoa bằng sự chủ động. Em biết nhận trách nhiệm về lựa chọn của mình. Em biết tìm thầy khi cần chỉ dẫn, tìm bạn để cùng tiến bộ, tìm tài liệu khi kiến thức chưa đủ và tìm lại sự bình tâm khi mệt mỏi.
Câu chuyện của Ngọc Anh thuyết phục người đọc không phải vì mọi bước đi đều hoàn hảo. Trái lại, em từng hoang mang, mất tập trung, gặp môn học như “ác mộng” và nhận kết quả thấp hơn kỳ vọng. Điều đáng nêu gương nằm ở cách em đối diện: không né tránh, không đổ lỗi, không chịu đứng yên.

Một thế hệ trẻ có thể bắt đầu từ những ước mơ khác nhau. Nhưng muốn đi xa, mỗi người đều cần học lấy tinh thần ấy: tự chọn con đường, tự chịu trách nhiệm và kiên trì làm tốt công việc hằng ngày. Danh hiệu thủ khoa là một phần thưởng xứng đáng. Quý hơn danh hiệu là bản lĩnh đã làm nên nó.

Tác giả: Trường Hóa và Khoa học sự sống