Giữa nhịp sống sôi động của khoa học – công nghệ hiện đại, có những nhà khoa học lặng lẽ miệt mài trong phòng thí nghiệm, kiên định theo đuổi con đường nghiên cứu dài hơi, với mong muốn đóng góp những giá trị thiết thực cho xã hội. TS. Vũ Thị Tần, giảng viên Trường Hóa và Khoa học Sự sống, Đại học Bách khoa Hà Nội, là một trong những gương mặt như thế.
TS Vũ Thị Tần
Năm 2025, TS. Vũ Thị Tần được Quỹ Toàn cầu Hitachi vinh danh với Giải Khuyến khích – Giải thưởng Sáng tạo châu Á, ghi nhận những đóng góp nổi bật trong lĩnh vực khoa học – công nghệ gắn với các mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc. Đây không chỉ là sự ghi nhận cho cá nhân nhà khoa học, mà còn là minh chứng cho năng lực nghiên cứu và hội nhập quốc tế của đội ngũ trí thức Đại học Bách khoa Hà Nội.
Sinh ra và trưởng thành trong môi trường học thuật nghiêm túc, TS. Vũ Thị Tần sớm lựa chọn con đường nghiên cứu chuyên sâu về vật liệu carbon tiên tiến và hóa học vật liệu. Sau khi hoàn thành chương trình đào tạo tiến sĩ ngành Vật liệu hóa học tại Đại học Oviedo (Tây Ban Nha), cô có nhiều năm làm việc tại các trung tâm nghiên cứu hàng đầu châu Âu, trong đó có Viện Nghiên cứu các hợp chất carbon INCAR-CSIC và Tập đoàn thép quốc tế ArcelorMittal. Những năm tháng nghiên cứu ở nước ngoài đã giúp cô tích lũy nền tảng khoa học vững chắc, tư duy nghiên cứu hiện đại và tinh thần làm việc chuyên nghiệp.
Trở về Việt Nam từ năm 2017, TS. Vũ Thị Tần gắn bó với Đại học Bách khoa Hà Nội trong vai trò giảng viên và nhà khoa học. Các hướng nghiên cứu của cô tập trung vào vật liệu graphene và composite graphene, hợp chất oxit kim loại nano ứng dụng trong năng lượng và xử lý môi trường, màng phủ vô cơ chậm cháy, cách nhiệt và hóa mỹ phẩm xanh – những lĩnh vực có tính ứng dụng cao, đáp ứng trực tiếp yêu cầu phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và sử dụng hiệu quả tài nguyên.
TS. Vũ Thị Tần hướng dẫn sinh viên trong phòng thí nghiệm SAHEP.
Không chỉ công bố hàng chục bài báo khoa học trên các tạp chí quốc tế uy tín, TS. Vũ Thị Tần còn là tác giả, đồng tác giả của nhiều bằng sáng chế quốc tế liên quan đến công nghệ chế tạo graphene và graphene oxide từ nguồn nguyên liệu thứ cấp. Các kết quả nghiên cứu của cô hướng tới mục tiêu giảm thiểu chất thải công nghiệp, tái sử dụng tài nguyên và mở rộng khả năng ứng dụng của vật liệu carbon trong thực tiễn sản xuất.
Giải thưởng Sáng tạo châu Á 2025 của Quỹ Toàn cầu Hitachi mà TS. Vũ Thị Tần nhận được là sự đánh giá cao đối với những nỗ lực bền bỉ đó. Giải thưởng không chỉ xét đến tính mới của nghiên cứu, mà còn đề cao khả năng triển khai vào thực tiễn xã hội, gắn chặt với các mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) như bảo vệ môi trường, năng lượng sạch và phát triển công nghiệp bền vững.
Song song với nghiên cứu, TS. Vũ Thị Tần luôn dành nhiều tâm huyết cho công tác giảng dạy, đào tạo thế hệ sinh viên, học viên cao học theo tinh thần khoa học nghiêm túc, sáng tạo và trách nhiệm xã hội. Với cô, khoa học không chỉ nằm trên trang giấy hay trong phòng thí nghiệm, mà cần đi vào đời sống, góp phần giải quyết những vấn đề thực tiễn của đất nước.
TS. Vũ Thị Tần nghe sinh viên báo cáo seminar trong lab.
Hành trình khoa học của TS. Vũ Thị Tần là câu chuyện về sự kiên trì, bản lĩnh và khát vọng cống hiến của một nữ trí thức Việt Nam trong thời đại hội nhập. Giải thưởng Sáng tạo châu Á 2025 là dấu mốc quan trọng, nhưng cũng là động lực để cô tiếp tục theo đuổi con đường khoa học xanh, vì một tương lai phát triển bền vững hơn cho cộng đồng và xã hội.
